"Trump, Avrupalı müttefiklerini destek vermeye ikna etmiş görünmüyor" - ÖZEL | Eurasia Diary

"Trump, Avrupalı müttefiklerini destek vermeye ikna etmiş görünmüyor" - ÖZEL | Eurasia Diary - ednews.net

21 Ağustos, Salı


"Trump, Avrupalı müttefiklerini destek vermeye ikna etmiş görünmüyor" - ÖZEL

Uzman görüşü

A- A A+

"Trump, Avrupalı müttefiklerini destek vermeye ikna etmiş görünmüyor"

Altınbaş Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Çağrı Erhan, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın söz konusu anlaşmanın ihlal edildiğine dair herhangi bir bulgu olmadığını ifade etmiş olmasına rağmen Trump'ın, Netanyahu'nun geçen haftaki açıklamalarından sonra bu kararı almasının ilgi çekici olduğunu söyledi.

Anlaşmanın ikili anlaşma olmadığına, uluslararası nitelik taşıdığına dikkati çeken Erhan, anlaşmanın yapıldığı tarihten sonra taraf ülkelerle İran arasında sivil havacılık, otomotiv sektörü gibi alanlarda ticari faaliyet yürüttüğünü hatırlattı.

Erhan, "Trump'ın bütün çağrılarına rağmen acaba bu son üç yıldır İran ile yakın ticari ilişkiler geliştiren, bunları kendi ekonomileri içinde bir can suyu gibi değerlendiren diğer imzacı devletler, acaba bu yaptırım çağrılarına ne cevap verecek?" diye konuştu. Erhan, özellikle İngiltere, Fransa ve Almanya'nın bu ticari yatırımlardan vazgeçmesinin öngörülmediğini vurguladı.

Bu kararın ardından Suudi Arabistan-İran geriliminin artacağını söyleyen Erhan, "Trump ilk görünümü itibarıyla tek başına karar almış gibi gözüküyor. Avrupalı müttefiklerini bu karara destek vermeye ikna etmekte çok da başarılı olduğunu söyleyemiyoruz. Ama kendisinin koyacağı yaptırımların bir süre sonra Avrupa ülkelerinin de bu yaptırımlara uymaları beklentisine yol açacağını söylememiz mümkün." diye konuştu.

Erhan, İran'ın ABD dışındaki ülkelerle anlaşmayı sürdürmekten yana ya da "ABD çekilmiştir, isterseniz onların olmadığı yeni bir anlaşma yapalım" şeklinde bir tutum sergileyebileceğini belirtti.

Bu gelişmenin bölgede daha büyük gerginliğe sebep olacağını vurgulayan Erhan, "Türkiye'nin bölgede çözmek istediği Suriye sorununu da derinleştirebilir. O yüzden bir an önce İran ile ABD dışındaki ülkeler arasında bu anlaşmanın devam edip etmeyeceği konusunda bir netliğin oluşmasını Türkiye arzu eder." diye konuştu.

İran nükleer anlaşması

İran'ın nükleer silah üretmesini sağlayacak çalışmalar yaptığı iddialarının ardından İran ile Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin (BMGK) 5 daimi üyesi (ABD, İngiltere, Çin, Fransa ve Rusya) ve Almanya, İsviçre'deki uzun müzakerelerden sonra Temmuz 2015'te, Tahran yönetiminin nükleer çalışmalarının kontrol altına alınmasına dair bir anlaşma yaptı. Anlaşma Ocak 2016'da yürürlüğe girdi.

Anlaşma, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı'nın (UAEA) yetkililerine, İran'ın nükleer güç tesislerinde denetim yapma hakkı sağladı. UAEA yetkilileri, anlaşma sayesinde santrifüjlerin üretimi, depolanması ve montajıyla ilgili tesislere erişim yetkisine sahip oldu.

Anlaşmayla Tahran yönetimi, çalışmalarını, nükleer güç tesisinde kullanılabilecek yüzde 3 düzeyinde zenginleştirilmiş uranyum üretme kapasitesinde sınırlandırma ve 20 bin olan santrifüj sayısını 10 yıl boyunca 5 bin 60 ile sınırlı tutma sözü verdi. Nükleer silah üretiminde kullanılan uranyumun ise yüzde 90 düzeyinde zenginleştirilmesi gerekiyor.

İran'ın nükleer faaliyetlerini sınırlama sözüne karşılık Batılı ülkeler, İran'ın ekonomisini etkileyen yaptırımları kaldırma sözü verdi. İran, ülke dışındaki 100 milyar dolarlık dondurulmuş varlıklarına erişim hakkını, dünya pazarlarına petrol satma imkanını ele geçirdi.

Ancak ABD Başkanı Trump, İran ile yapılan anlaşmaya karşı çıktı. Trump, Kasım 2016'daki başkanlık seçimi öncesi ve sonrasında anlaşmayı, "dünyanın en kötü anlaşması" olarak niteledi. Trump, İran'ın balistik füze programını kapsamaması ve üzerinden 10 yıl geçtikten sonra İran'ın yeniden nükleer çalışmalarına dönmesine imkan veren hükümler içermesi nedeniyle anlaşmayı "kusurlu" olarak niteledi.

EurasiaDiary © İçeriğin yayınlanması için hiperlink kullanılmalı.

Bizi takip edin:
Twitter: @EurasiaTurk
Facebook: EurasiaTurkiye


Загрузка...


loading...